De invloed van jouw energie op het gedrag van jullie hond
Ieder baasje wil een getrainde hond en iedere hond wil een getrainde eigenaar
Jouw hond is de perfecte spiegel!
De invloed van jouw energie op het gedrag van jullie hond
Ieder baasje wil een getrainde hond en iedere hond wil een getrainde eigenaar
Jouw hond is de perfecte spiegel!
Previous
Next

Gedragsproblemen bij honden

Hondengedragsdeskundige: gedragstherapie voor iedere hond!

Een hondengedragsdeskundige luistert naar vele namen: hondengedragstherapeut (GT), hondencoach, hondentrainer, hondengedragstrainer of ook wel kynologisch instructeur. Hoe je deze ook noemt,  een gedragsspecialist heeft zich toegelegd op het analyseren van het gedrag van de hond in relatie tot zijn/haar baas en omgeving. Deze komt hierna met praktijkgerichte oplossingen hoe ongewenst gedrag om te buigen naar gewenst gedrag op een zo diervriendelijk mogelijke manier.

Kenmerken van een goede hondengedragstherapeut?

Een goede gedragstherapeut zoekt altijd naar een oorzaak-verband en analyseert daarom altijd eerst grondig de gehele omgeving voordat een oordeel met advies volgt. De kunst van het vak is om onbevooroordeeld te kijken naar het gedrag van de hond in relatie tot zijn omgeving. Welke prikkels zijn aanwezig en welke gedragingen vinden hierop plaats? Waarom gedraagt de hond zich zoals hij zich gedraagt?

Een te snelle conclusie, vaak doordat slechts met half oor geluisterd wordt naar de eigenaar en tegelijkertijd de situatie vluchtig aanschouwd wordt, kan gemakkelijk een verkeerde diagnose opleveren. Het feit dat dierengedrag geen exacte wetenschap is en de persoonlijke (levens) ervaringen van mensen vaak een gekleurd beeld op de realiteit kunnen geven, maakt het in de praktijk nog lastiger een goede diagnose te maken.

Veel en kleine variabele(n) kunnen in de snelheid gemakkelijk over het hoofd gezien worden maar kunnen in de dagelijkse praktijk van groot belang zijn. Belangrijk hierbij is dat een gedragstherapeut nooit moet generaliseren en ieder geval afzonderlijk iedere keer moet analyseren en bovendien moet oppassen voor generalisaties.

Het aanleren van gewenst gedrag begint met het inzichtelijk maken van het gedrag wat wij van de hond WEL willen zien in plaats van het corrigeren van NIET gewenst gedrag omdat dit nooit een langdurig effect heeft alsook een ongewenst spanning bij hond en omgeving met zich meebrengt.

Praktijkvoorbeeld

Tijdens diverse huisbezoeken van Marcel Dog Training in het afgelopen jaar waarbij onder meer een Golden Retriever en een Teckel nieuwe bezoekers agressief benaderden waren n beide situaties de hond opgewonden, onrustig, druk en sprongen ze op naar bezoekers. In een onverwacht moment hapt of bijt de hond zelfs naar bezoekers. Na grondige analyse komt de hondengedragstherapeut erachter dat er sprake is van een vorm van agressie namelijk “angstagressie”.

Na enkele weken wordt er opnieuw een beroep gedaan op de vaardigheden en kennis van Marcel Dog Training bij een familie met een Rhodesian Ridgeback. Bij aankomst constateert deze dat de Rhodesian Ridgeback uitvalt naar nieuwe bezoekers. Het gevaar is dat op basis van eerdere ervaringen een gedragstherapeut meteen denkt aan angstagressie en tot deze eindconclusie komt en gelijk een behandelplan en advies geeft.

Een nadere analyse van de situatie door Marcel Dog Training geeft echter aan dat de Ridgeback zijn etensbak bewaakt met grommen en bijten en dit gedrag heeft generaliseerd naar andere nieuwe of spannende situaties. Door op tijd vast te stellen dat hier wel sprake is van agressie maar een wezenlijke andere vorm van agressie, namelijk een verdedigende agressie, voeragressie of in de volksmond “baknijd’, kan op tijd gevaarlijke situaties voorkomen worden en het probleem meteen bij de oorzaak worden aangepakt.  Honden zijn namelijk echte opportunisten en zullen succesvol gedrag naar verloop van tijd ook in andere situaties gaan inzetten waardoor dit gedrag verergert als dit niet op tijd bij de bron wordt aangepakt. Een goede, zuivere analyse waarbij onbevooroordeeld wordt gekeken naar hond, eigenaar en omgeving is hierbij van groot belang.

Het aanleren van sterk natuurlijk leiderschap met nadruk op een juiste lichaamshouding en rustige kalme energie in plaats van de traditionele mondelinge commando’s en het praten tegen de hond geeft snelle en stabiele resultaten in de praktijk!

Het belang van een goede gedragsanalyse voorwaarde voor succes?

Als je het ongewenste gedrag van je hond niet (tijdelijk) wilt onderdrukken maar blijvend wilt veranderen is het dus van groot belang om het huidige gedrag precies in beeld te krijgen en exact te begrijpen wat er aan de hand is. Waarom gedraagt de hond zich zoals hij zich gedraagt? Welk voordeel haalt hij hieruit, oftewel welke elementen zijn versterkend, belonend of bekrachtigd en maken dat dit gedrag zich voortzet en versterkt in de tijd?

In bovenstaand voorbeeld is het voor een succesvolle gedragsverandering van groot belang exact te bepalen om welke vorm van agressie het hier gaat. Een belangrijke 1e vereiste is dus niet alleen luisteren naar de eigenaar maar bovendien goed en onbevooroordeeld, en daarna pas tot een goede afgewogen analyse komen.

Quick fix of blijvende gedragsverandering?

Er zijn geen quick fix of standaardoplossingen die duurzaam gedragsverandering

realiseren. Voor bovenstaande situatie geldt dat er meerdere mogelijke uitingen van agressief gedrag zijn naast angstagressie zoals bezitsagressie, defensieve agressie, territoriale agressie, spelagressie en agressie richting soortgenoten.

Ook agonistisch gedrag, het gedrag dat een hond kan vertonen als hij in een onzekere situatie wordt gebracht waarin deze niet weet wat van hem verwacht wordt en daarom zich agressief gedraagt, is een in het dagelijks leven regelmatig voorkomende vorm die niet altijd gezien wordt. Zodra dit door een hondengedragsdeskundige is geconstateerd kan door positief en duidelijk leiderschap op korte termijn veranderen omdat de hond nu meer richting krijgt en het niet meer allemaal zelf hoeft uit te zoeken, met alle spanningen en onzekerheden tot gevolg. Dit is in de praktijk vaak het geval omdat liefde voor honden vaak vertaald wordt naar veel affectie en weinig leiderschap; of andersom met te hard leiderschap waarbij honden in een gedragsmodus van fight, flight of avoidance (vermijdingsgedrag) kiezen. Een hond zal pas gewenst gedrag tonen en duurzaam zijn als de eigenaar en omgeving zien wat het de hond oplevert en het goed gedrag regelmatig beloond wordt (bekrachtigen).

Alleen als het exacte probleem bij deze hond kan worden vastgesteld kan een maatwerk oplossing worden geboden en effectief met een training gestart worden om het onderliggende gedragsprobleem op te lossen. Op deze manier voorkom je dat gedragsproblemen jarenlang blijven sluimeren waardoor het leerproces van de hond in zijn omgeving geblokkeerd wordt. Ook zal de eigenaar altijd onnodig scherp moeten blijven op alle mogelijke prikkels en situaties die ongewenst en gevaarlijk gedrag van zijn hond kunnen uitlokken. Gevolg is een gespannen energie in huis maar ook buitenshuis tijdens wandelingen en bezoeken aan familie of vrienden. Ondanks de goede bedoelingen van de eigenaren wordt hiermee onbewust een basis gelegd voor verdere ontwikkeling en dus escalatie van ongewenst gedrag van een hond!

Wat maakt een goede gedragstherapeut of gedragsdeskundige?

Hondengedrag is geen exacte wetenschap en er zijn veel en verschillende opleidingen. In Nederland is in de laatste jaren het beroep van gedragstherapeut of hondengedragsdeskundige ontstaan. Dit is een vrij beroep en is het moeilijk hierop een eenduidig antwoord te kunnen geven. Een goede opleiding is belangrijk maar praktijkervaring is van niet te onderschatten waarde want in de praktijk is alles toch net even wat anders.

Wat maakt Marcel Dog Training een geschikte gedragstherapeut (GT)?

Marcel heeft meer dan 30 jaar ervaring in het opvoeden en oplossen van allerlei problemen met honden. Hij heeft dit er altijd bij gedaan uit hobby en is hiermee professioneel aan de slag gegaan toen Corona toesloeg en zijn bedrijf geen toekomst meer had. Daarop besloot hij de puntjes op de i te zetten en naast alle opgedane ervaring en een kynologische opleiding zich te laten bijscholen met bruikbare praktische oplossingen voor zware gedragsproblemen bij honden, door naar Amerika te vliegen en zich te melden bij het opleidingscentrum van de bekende Dog Whisperer Cesar Millan. Bij zijn academie, Cesar’s Dog Psychology Center in de bergen van Los Angeles, heeft hij een schat aan bruikbare ervaring opgedaan door met de moeilijkste afgedankte asielhonden te mogen werken waarbij menig gevaarlijk en ongewenst gedrag in gewenst gedrag is veranderd waardoor deze honden weer geadopteerd konden worden.

Sleutelwoorden in het optrainen van gewenst gedrag zijn voor Marcel Dog Training: diervriendelijke methoden, geduld, consequent zijn en liefdevol. Plezier hebben en willen doorpakken zijn vereist om succesvolle blijvende resultaten te kunnen boeken.

Spreek niet te snel over gedragsprobleem, maar kijk!

Wanneer mensen het hebben over een gedragsprobleem bedoelen ze vaak dat hun hond niet doet wat zij willen. Maar als je vraagt wat ze wél willen wordt snel voorbijgegaan aan wat de hond wil en vooral wat zijn behoeften zijn. Als deze belangrijke zaken niet boven water worden gehaald en alleen geëist wordt dat de hond luistert, wordt in feite voorbijgegaan aan de verklaring waarom een hond doet wat hij doet. Een hond wil bijvoorbeeld rust terwijl de eigenaar dit niet ziet en hem overal mee naar toe neemt waardoor hij overprikkelt raakt en zich niet sociaal gedraagt. Het gedrag van zijn hond is in feite een manier van communiceren. Wat wil jouw hond jou vertellen?

Het niet achterhalen van feitelijk gedrag betekent in de praktijk dat er een eenzijdige relatie ontstaat waarbij voorbijgegaan wordt aan de behoefte van de hond. Waarom zou deze dan willen luisteren, wat voor positiefs levert hem dit op? Het resultaat van alle inspanning en trainingen is dan hoogstens dat dit ongewenste gedrag tijdelijk onderdrukt wordt. De gedragsproblemen komen in een later stadium vaak heftiger terug. Ook doet dit afbreuk aan het vertrouwen en de band met je hond waardoor het steeds lastiger wordt om je hond aan te sporen tot het gedrag wat je wilt.

Zodra de basisbehoeftes van de hond duidelijk zijn geworden en zijn gedrag begrepen wordt, kan hiermee tot op zekere hoogte rekening worden gehouden zodat sneller het gedrag gerealiseerd wordt wat je in de praktijk wél wilt zien. Hiermee bouw je het respect en vertrouwen van je hond op en zal hij sneller bereid zijn om mee te werken.

De 6 belangrijkste behoeften van een hond

  1. Dagelijks voldoende beweging in buitenlucht samen met eigenaar en familieleden
  2. Rustig en assertief leiderschap: begeleid je hond in alle situaties zodat hij weet wat je wilt
  3. Voldoende rust en vrijheid
  4. kijk naar zijn ras: welke taak, activiteit kun je hem dagelijks laten doen?
  5. Een vaste dagelijkse routine/patroon
  6. Introduceer nieuwe prikkels geleidelijk (zowel in tijd als afstand)
  7. Beloon goed gedrag en corrigeer zo min mogelijk

Meest voorkomende gedragsproblemen bij honden

Trekken aan de lijn
Agressieve honden
agressieve hond
Angstige e/o gestreste honden
angstige hond
Veel blaffen
blaffende hond
Opspringen tegen mensen
Vechten om voedsel (baknijd)
honden vechten om voedsel
Uitvallen naar mensen of honden
Overmatig beschermen
Niet alleen kunnen zijn
Dingen kapot bijten
Niet luisteren naar commando's
Schooien of eten stelen